Wykończenia na miarę w Saint-Paul-de-Vence

Główne zagadnienie techniczne na tutejszej dawnej zabudowie nie jest dekoracyjne. Tynków wapiennych nie traktuje się jak tynku cementowego: zgodność paroprzepuszczalności między podłożem a wykończeniem rządzi całą resztą. Zbyt sztywna zaprawa na murze, który pracuje, pęka; zbyt zamknięta powłoka na murze, który musi oddać wodę, odchodzi płatami. Najpierw wybiera się zatem zgodność, a potem barwę — i nigdy odwrotnie, jakkolwiek piękna byłaby przedstawiona próbka.

Wapno narzuca też własny kalendarz. Wiąże powoli, źle znosi zarówno mróz, jak i pełne letnie słońce, a barwa ostateczna pojawia się dopiero wraz z postępem karbonatyzacji. Pobiała oceniona nazajutrz po nałożeniu nic nie mówi o tym, czym się stanie. Pracujemy więc na powierzchniach próbnych, pozostawionych do wyschnięcia, oglądanych ponownie z dystansu i w świetle miejsca. Na belkowaniach i stolarce zasada jest ta sama: wykończenie olejem lub woskiem ocenia się po wniknięciu, nie w chwili nakładania. Cierpliwość należy do gestu.

Gmina podgórska bez frontu morskiego, jest jedyną z jedenastu, gdzie atmosfera solna nie jest czynnikiem wymiarującym wyroby metalowe. Nie znaczy to, że metal jest tu wolny: znaczy, że zmienia się kryterium. Kowalstwo, ślusarkę i okucia dobiera się tu pod kondensację, wystawienie na deszcz zacinający i trwałość obróbek powierzchniowych, nie pod odporność na chlorki. To oszczędność środków — pod warunkiem, że rozumowanie doprowadza się do końca i że nie przenosi się tu odruchów nadmorskich.

W zamian różnica temperatur między dniem a nocą jest tu wyraźniejsza niż nad morzem: morska bezwładność cieplna już nie działa, a tynki i materiały pracują mocniej. Drewno lite, panel fornirowany, źle umieszczona dylatacja powiedzą to po roku. Zostawiamy zatem drewnu jego luz, umieszczamy szczeliny tam, gdzie materiał chce się ruszać, i wolimy realizację uwzględniającą ruch od realizacji zablokowanej, które w końcu pęknie. Rejestr prowansalskiego zaplecza — kamień miejscowy, wapno, belkowania, dachówki — tej oszczędności sprzyja.

Wioska wewnątrz murów opasana jest obwarowaniami wpisanymi do rejestru zabytków od 1945 roku, a podział jej działek pozostał niezmieniony od 1705 roku. Obsługa odbywa się wąskimi brukowanymi uliczkami: przenoszenie ręczne jest regułą, a składowanie materiałów niemożliwe. Budowa wykończeniowa prowadzona jest więc z kół, w dokładnej kolejności montażu. Dawny podział narzuca ponadto własne wymiary: dwa sąsiednie pomieszczenia niemal nigdy nie mają tej samej wysokości, a ściana w pionie jest tu raczej wyjątkiem niż regułą.

To właśnie czyni tu pracę na miarę nieuchronną, a nie ozdobną: mebel seryjny nie znajduje miejsca w pokoju, w którym żadna ściana nie jest prosta, a stolarka standardowa zostawia szczelinę, której żadne wykończenie nie naprawi. Obmierzamy, rysujemy, wykonujemy dla tego właśnie pomieszczenia. Detal zakłada wreszcie to, co go niesie — roboty konstrukcyjne i ogólnobudowlane, które naprawiają mury i stropy, renowację klasy premium, która przesądza o programie, rozbudowę i aranżację liczące się z zamrożonym podziałem działek. Strona, którą poświęcamy Saint-Paul-de-Vence, łączy te cztery umiejętności.